Kategoria: Artykuły

  • Wystawa w Łówczy z drzeworytem

    19 czerwca o godzinie 18:00 zapraszamy do Łówczy, do cerkwi, gdzie odbędzie się niezwykła wystawa, której motywem głównym będą drzeworyty Albrechta Dürera. Dodatkową ozdobą wystawy będzie największa w Polsce chusta pani Marii Puchały. Zaprezentowany zostanie zestaw reprodukcji kolekcji drzeworytów Dürera wydanych w kolekcjonerskiej tece przez Ermitaż w Petersburgu.
    Będzie to wyjątkowa okazja, aby zobaczyć, jak wyglądały jedne z najwybitniejszych dzieł europejskiego drzeworytu oraz poznać historię tej techniki, która przez wieki służyła zarówno wielkim artystom, jak i twórcom ludowym.
    Podczas spotkania porównamy dzieła Dürera z polskim drzeworytem ludowym z Płazowa. Spróbujemy wspólnie odpowiedzieć na pytanie, czym różni się drzeworyt profesjonalny od ludowego i co sprawia, że ta technika do dziś fascynuje artystów oraz kolekcjonerów.
    Dla chętnych przygotowana zostanie także mała salka warsztatowa, w której będzie można spróbować swoich sił w wycinaniu drzeworytu i zobaczyć, jak wygląda praca nad matrycą drzeworytniczą od strony praktycznej a także proces odbijania obrazków. Spotkanie poprowadzi Patrycja Maczyńska i Grzegorz Ciećka.
    Zapraszamy wszystkich zainteresowanych sztuką, historią, rzemiosłem oraz dawnymi technikami graficznymi. To spotkanie zarówno dla osób, które już interesują się drzeworytem, jak i dla tych, którzy dopiero chcą odkryć jego niezwykły świat.
    Na wystawę zaprasza Sołectwo Łówcza i Stowarzyszenie Tegit Et Protegit
  • Warsztaty drzeworytu ludowego

    Zapraszamy do udziału w warsztatach wykonania ludowego drzeworytu i odbijania z niego obrazków w ramach projektu Obrazki odpustowe jako przekaz niematerialnego dziedzictwa kultury. Uczestnicy nauczą się, jak wyciąć na desce wzór i poznają tajniki tradycyjnego druku. Obrazki wykonane podczas warsztatów będą zaprezentowane na specjalnej wystawie podsumowującej projekt i szeregu lokalnych wystaw podczas odpustów.

    Zajęcia poprowadzi Grzegorz Ciećka, depozytariusz Reaktywacji i rozwoju drzeworytu płazowskiego z dziedziny: wiedza i umiejętności związane z rzemiosłem tradycyjnym, wpisanego do Krajowego rejestru dobrych praktyk w ochronie niematerialnego dziedzictwa kulturowego.
    Co uzyska 7 uczestników warsztatów?
    1) nauczycie się tradycyjnej ludowej formy drzeworytu.
    2) poznacie tajniki tradycyjnego druku
    3) wasze prace będą zaprezentowane na wystawach podsumowujących projekt
    4) będziecie bohaterami publikacji opisującej projekt i historię ludowego drzeworytu, stając się jednocześnie elementem lokalnej historii.
    5) możecie wejść do grona depozytariuszy drzeworytu ludowego!
    WARSZTATY SĄ BEZPŁATNE. Preferujemy uczestników o minimalnym wieku 15 lat, ze względu na zaawansowaną wiedzę jaką chcemy Wam przekazać, by uczestnicy po projekcie mogli od razu nazwać siebie drzeworytnikami. Zajęcia odbędą się w Cieszanowie w Centrum Kultury i Sportu, ale możliwe będą też indywidualne zajęcia w innych miejscach. Projekt obejmuje teren powiatu lubaczowskiego i z niego zapraszamy uczestników chcących dołączyć do projektu. Celem warsztatu jest wykonanie przez każdego uczestnika jednego drzeworytu.
    Na zgłoszenia czekamy pod adresem email i po zgłoszeniu dostaniecie więcej informacji: pasjonaciroztocza@gmail.com
    Czym różni się drzeworyt ludowy od profesjonalnego? Ludowa forma oparta jest na maksymalnej prostocie, bez użycia specjalistycznych współczesnych narzędzi, i oparta jest na tradycyjnym użytkowym zastosowaniu, nie jest sztuką dla sztuki. Dlatego właśnie chcemy prace uczestników pokazać też na lokalnych odpustach. Wracamy do tradycji, do sedna ludowego drzeworytu.
    Dofinansowano z budżetu Województwa Podkarpackiego w ramach otwartego konkursu ofert pn. Mecenat kulturalny 2026
  • Obrazki odpustowe jako przekaz niematerialnego dziedzictwa kultury

    Stowarzyszenie Tegit Et Protegit podpisało umowę z Urzędem Marszałkowskim Województwa Podkarpackiego na realizację projektu pod tytułem „Obrazki odpustowe jako przekaz niematerialnego dziedzictwa kultury”, dofinansowanego w ramach konkursu „Dziedzictwo Kulturowe 2026”. Znaleźliśmy się wśród 15 organizacji, które mają za zadanie swoimi realizacjami chronić, ożywiać i popularyzować podkarpackie dziedzictwo kulturowe.
    Projekt jest już w etapie realizacji, za nami działania dotyczące przygotowań organizacyjnych i merytorycznych związanych z przeprowadzeniem warsztatów ludowego drzeworytu. Teraz czas na działanie.
    Dofinansowano z budżetu Województwa Podkarpackiego w ramach konkursu „Dziedzictwo kulturowe 2026”
    *
  • Odznaczenie „Zasłużony dla Kultury Polskiej” dla J. Lewkowicza – stanowisko Stowarzyszenia

    16 października 2025 r. w Sali Koncertowej Polskiego Radia im. Witolda Lutosławskiego odbyła się uroczystość poświęcona ochronie i promocji polskiego dziedzictwa kulturowego – wręczenie decyzji o wpisie na Krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego oraz do Krajowego rejestru dobrych praktyk w ochronie niematerialnego dziedzictwa kulturowego. Wśród wyróżnionych na gali odznakami „Zasłużony dla Kultury Polskiej” odznaczony został Józef Lewkowicz.

    Józef Lewkowicz – artysta ludowy, mistrz drzeworytu płazowskiego i rzeźby bruśnieńskiej. Odtworzył technikę drzeworytniczą, współtworząc Drzeworytnię płazowską. Jego prace znajdują się w muzeach, a działalność trafiła do Krajowego rejestru dobrych praktyk NDK.

    Członkowie Stowarzyszenia są pozytywnie nastawieni do sukcesów wszystkich osób działających z rozwojem drzeworytu w regionie i każdy sukces jest też naszym sukcesem. Gratulujemy odznaczenia panu Lewkowiczowi.

    Ze względu na kontrowersyjny opis związany z tym odznaczeniem i wynikającą z tego dużą ilość zapytań związanych ze słusznością przyznania, Stowarzyszenie Tegit Et Protegit (wszyscy członkowie) oznajmia, że nie było organizacją, która opiniowała to odznaczenie, nie była o nim informowana i nie wnioskowała o nie. Należą się też z naszej strony wyjaśnienia dotyczące opisu i pokazanie perspektywy oficjalnej związanej z działaniami z drzeworytem za którą odpowiada Stowarzyszenie i ma skrzętnie cały proces udokumentowany w każdym możliwym aspekcie. (więcej…)

  • Zapraszamy na wystawę Skoczylas na Roztoczu

    Zapraszamy na wystawę Skoczylas na Roztoczu

    Jak co roku, zapraszamy na Polankę – do dawnego dworu w Starym Bruśnie – gdzie tym razem zobaczymy oryginalne drzeworyty mistrza polskiego drzeworytu, nazywanego także twórcą polskiej szkoły drzeworytu, Władysława Skoczylasa. Poznamy historię mistrza i porozmawiamy o tym, jak drzeworyt ludowy (tak, szczególnie też ten z Płazowa!) wpłynął na dzieje polskiej sztuki.
    Jak zwykle „opowiadaczami” będą Pati i Grzegorz, którzy zaprezentują też swoją kolekcję „Skoczylasów”.

  • Pati Maczyńska jej jubileusz 10-lecia debiutu wydawniczego

    Z dumą i ogromną radością gratulujemy naszej stowarzyszeniowej koleżance Pati Maczyńska jubileuszu 10-lecia debiutu wydawniczego!
    To niesamowite, że dokładnie dekadę temu świat ujrzał „Dziedzictwo Południcy” – a dziś możemy świętować tę rocznicę wraz z wyjątkowym, kolekcjonerskim wydaniem, nad którym autorka włożyła ogrom serca, pracy i pasji🥰
    Jako Stowarzyszenie Tegit Et Protegit jesteśmy zaszczyceni, że możemy być patronem tej wyjątkowej publikacji i towarzyszyć w tej literackiej i artystycznej podróży. Gratulujemy nie tylko wytrwałości i talentu, ale też pięknej idei łączenia słowa pisanego ze sztuką – 22 ręcznie wykonane drzeworyty to prawdziwe dzieło!
    Niech kolejne lata przynoszą jeszcze więcej twórczej satysfakcji, a „Dziedzictwo Południcy” trafia do kolejnych czytelników, inspirując i zachwycając.
    Gratulujemy!🤩
  • Stowarzyszenie Tegit et Protegit partnerem projektu Niematerialne – przekaż dalej

    Stowarzyszenie Tegit et Protegit partnerem projektu Niematerialne – przekaż dalej

    Gminny Ośrodek Kultury w Narolu został beneficjentem programu „Niematerialne – przekaż dalej” Narodowego Instytutu Dziedzictwa.

    Projekt pod nazwą „Powrót do korzeni drzeworytu” obejmuje działania związane z tradycyjnym ludowym rzemiosłem drzeworytniczym i zadrukiem tkanin.

    Podczas organizowanych warsztatów uczestnicy dowiedzą się, czym jest niematerialne dziedzictwo kultury. Poznają historię ludowego drzeworytnictwa i zadruku tkanin w Polsce, uwzględniając konteksty ich lokalnej historii z Płazowa i najbliższych okolic. Oprócz solidnej dawki wiedzy związanej z niematerialnym dziedzictwem kultury, uczestnicy poznają tajniki XIX-wiecznego warsztatu drzeworytniczego i druku na tkaninach przy pomocy matryc drzeworytniczych. Będą doskonalić techniki wycinania drzeworytu za pomocą tradycyjnych narzędzi. Następnie nauczą się wykonywać tradycyjną farbę do drukowania, której receptura nie zmieniła się od średniowiecza. Kolejnym etapem będzie zgłębianie tajników XIX-wiecznych sposobów wykonywania odbitek, a uczestnicy poznają tradycyjne narzędzia związane z tym procesem. Głównymi rezultatami projektu będą dwie publikacje poświęcone drzeworytowi oraz wystawa prac warsztatowiczów, która odbędzie się 29 września w Płazowie.

    Warsztaty prowadzi Grzegorz Ciećka, drzeworytnik ludowy, depozytariusz wpisu „Reaktywacja i rozwój drzeworytu płazowskiego” w kategorii: wiedza i umiejętności związane z rzemiosłem tradycyjnym do Krajowego Rejestru Dobrych Praktyk w Ochronie Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego, prowadzonego przez Narodowy Instytut Dziedzictwa.

    Jednym z partnerów projektu jest stowarzyszenie Tegit et Protegit.

    „Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Narodowego Instytutu Dziedzictwa – Niematerialne – przekaż dalej”.

  • Jeszcze w styczniu primera książki Pirografka i Krzyżowiec

    Jeszcze w styczniu primera książki Pirografka i Krzyżowiec

    Oto kolejna nowela-przewodnik utrzymana w kanonie „Polowania na słońce”. Tym razem autorzy zabierają czytelników i wędrowców na niezwykłą wycieczkę Patrycji i Grzegorza z Horyńca-Zdroju do Dziewięcierza – metafizycznego centrum Roztocza. Każde z nich ma swój cel do realizacji podczas tej trasy, a jaki?
    Na rynku wydawniczym jest wiele przewodników po Roztoczu, w tym i Roztoczu Wschodnim. Wyjątkowym, unikalnym wręcz atutem tego właśnie przewodnika jest opis autentycznej wyprawy autorów, a zarazem bohaterów książki jaką odbyli w dniu 10.01.2021 roku – ich przygody, doświadczenia, to, co zdarzyło się na trasie, czas przejścia, itp. Grzegorz jako „tubylec”, a do tego znany regionalista zna wiele historii, związanych z miejscami na ich szlaku, jakich nie znajdzie się w żadnym przewodniku. Patrycja jest turystką, która dopiero odkrywa sekrety Roztocza, przez co jej spojrzenie na artefakty opatrzone „tubylcom” jest świeże, a same punkty na mapie stają się swoistą atrakcją. Autorzy zwracają także uwagę na niesamowite dziedzictwo kulturowe Roztocza, zawarte w jego unikalnej sztuce: kamieniarkę brusnieńską, drzeworyt płazowski i dziewięcierskie garncarstwo.
    Dodatkowym walorem tego wydania są drzeworytnicze ilustracje, które powstały z chętnymi do współpracy pasjonatami tej sztuki, którzy odpowiedzieli na ogłoszenie. Ich ryciny pokazują, że dziewięcierskie miejsca mogą być niezwykłymi inspiracjami dla różnych twórców i pasjonatów.
    Jeżeli ktoś jest ciekawy, jak rozwinie się ta wyprawa do dwóch nieznanych kamiennych krzyży i zapuszczonego cerkwiska, to niech usiądzie wygodnie, przygotuje gorącą herbatę albo grzańca i zatraci się w lekturze. Gwarantujemy, że po przeczytaniu tej opowieści już nic na Roztoczu nie będzie takie samo, a jednym z najbliższych celów wyprawy stanie się Dziewięcierz.
    UWAGA! Pozycja kolekcjonerska; całkowity nakład 110 egzemplarzy, w sprzedaży dostępne 70 ręcznie numerowanych sztuk. Książka dostępna za pośrednictwem autorów.
    ISBN: 978-83-966015-1-3