Kategoria: Artykuły

  • Zapraszamy na finał projektu

    Zapraszamy 23 października 2026 roku o godzinie 17:00 do świetlicy wiejskiej w Łówczy na spotkanie podsumowujące projekt „Obrazki odpustowe jako przekaz niematerialnego dziedzictwa kultury”.

    Program wydarzenia

    17:00 – pokaz tradycyjnego druku obrazków w świetlicy wiejskiej
    Uczestnicy będą mogli samodzielnie wykonać odbitki z desek z drzeworytami, korzystając z metod stosowanych przez Kostrzyckich w Płazowie. Użyjemy papieru ręcznie czerpanego, farby olejnej na bazie sadzy oraz tradycyjnych narzędzi. Zaprezentujemy również międlenie i czesanie lnu tradycyjnymi metodami. Pokazy przybliżą dawne umiejętności i możliwości ich przekazywania kolejnym pokoleniom jako elementu niematerialnego dziedzictwa kulturowego regionu.
    18:00 – przejście do cerkwi i otwarcie wystawy
    W cerkwi, oddalonej od świetlicy o około 300 metrów, odbędzie się otwarcie wystawy drzeworytów uczestniczek projektu. Prezentowane odbitki wykonano zgodnie z zasadami tradycyjnego druku ręcznego, na papierze pochodzącym z XIX wieku.
    Drzeworytniczki opowiedzą o tajnikach drzeworytu ludowego: wycinaniu wzoru, doborze papieru, przygotowaniu farby i wykonywaniu odbitek.
    19:00 – panel dyskusyjny w świetlicy wiejskiej
    Porozmawiamy o możliwościach zgłoszenia działań związanych z ochroną i przekazywaniem tradycji drzeworytu ludowego opartego o historię drzeworytu płazowskiego do Rejestru Najlepszych Praktyk Ochrony Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO.

  • Warsztaty w ramach projektu „Obrazki odpustowe”

    Warsztaty drzeworytu ludowego już trwają. Uczestniczki pod okiem Grzegorza Ciećki poznali tajniki ludowego drzeworytu w jego tradycyjnej formie, od przygotowania deski i przeniesienia wzoru, przez wycinanie, aż po wykonanie odbitki.

    Pierwszym etapem było wykonanie niewielkich, testowych drzeworytów, które pozwoliły uczestnikom poznać właściwości drewna, sposób prowadzenia narzędzi oraz zasady tradycyjnego druku. Teraz, bogatsi o pierwsze doświadczenia, pracują już nad własnymi, autorskimi projektami. To właśnie z nich powstaną właściwe drzeworyty, które zostaną później zaprezentowane w ramach projektu „Obrazki odpustowe jako przekaz niematerialnego dziedzictwa kultury”.

  • Wystawa w Łówczy z drzeworytem

    19 czerwca o godzinie 18:00 zapraszamy do Łówczy, do cerkwi, gdzie odbędzie się niezwykła wystawa, której motywem głównym będą drzeworyty Albrechta Dürera. Dodatkową ozdobą wystawy będzie największa w Polsce chusta pani Marii Puchały. Zaprezentowany zostanie zestaw reprodukcji kolekcji drzeworytów Dürera wydanych w kolekcjonerskiej tece przez Ermitaż w Petersburgu.
    Będzie to wyjątkowa okazja, aby zobaczyć, jak wyglądały jedne z najwybitniejszych dzieł europejskiego drzeworytu oraz poznać historię tej techniki, która przez wieki służyła zarówno wielkim artystom, jak i twórcom ludowym.
    Podczas spotkania porównamy dzieła Dürera z polskim drzeworytem ludowym z Płazowa. Spróbujemy wspólnie odpowiedzieć na pytanie, czym różni się drzeworyt profesjonalny od ludowego i co sprawia, że ta technika do dziś fascynuje artystów oraz kolekcjonerów.
    Dla chętnych przygotowana zostanie także mała salka warsztatowa, w której będzie można spróbować swoich sił w wycinaniu drzeworytu i zobaczyć, jak wygląda praca nad matrycą drzeworytniczą od strony praktycznej a także proces odbijania obrazków. Spotkanie poprowadzi Patrycja Maczyńska i Grzegorz Ciećka.
    Zapraszamy wszystkich zainteresowanych sztuką, historią, rzemiosłem oraz dawnymi technikami graficznymi. To spotkanie zarówno dla osób, które już interesują się drzeworytem, jak i dla tych, którzy dopiero chcą odkryć jego niezwykły świat.
    Na wystawę zaprasza Sołectwo Łówcza i Stowarzyszenie Tegit Et Protegit
  • Warsztaty drzeworytu ludowego

    Zapraszamy do udziału w warsztatach wykonania ludowego drzeworytu i odbijania z niego obrazków w ramach projektu Obrazki odpustowe jako przekaz niematerialnego dziedzictwa kultury. Uczestnicy nauczą się, jak wyciąć na desce wzór i poznają tajniki tradycyjnego druku. Obrazki wykonane podczas warsztatów będą zaprezentowane na specjalnej wystawie podsumowującej projekt i szeregu lokalnych wystaw podczas odpustów.

    Zajęcia poprowadzi Grzegorz Ciećka, depozytariusz Reaktywacji i rozwoju drzeworytu płazowskiego z dziedziny: wiedza i umiejętności związane z rzemiosłem tradycyjnym, wpisanego do Krajowego rejestru dobrych praktyk w ochronie niematerialnego dziedzictwa kulturowego.
    Co uzyska 7 uczestników warsztatów?
    1) nauczycie się tradycyjnej ludowej formy drzeworytu.
    2) poznacie tajniki tradycyjnego druku
    3) wasze prace będą zaprezentowane na wystawach podsumowujących projekt
    4) będziecie bohaterami publikacji opisującej projekt i historię ludowego drzeworytu, stając się jednocześnie elementem lokalnej historii.
    5) możecie wejść do grona depozytariuszy drzeworytu ludowego!
    WARSZTATY SĄ BEZPŁATNE. Preferujemy uczestników o minimalnym wieku 15 lat, ze względu na zaawansowaną wiedzę jaką chcemy Wam przekazać, by uczestnicy po projekcie mogli od razu nazwać siebie drzeworytnikami. Zajęcia odbędą się w Cieszanowie w Centrum Kultury i Sportu, ale możliwe będą też indywidualne zajęcia w innych miejscach. Projekt obejmuje teren powiatu lubaczowskiego i z niego zapraszamy uczestników chcących dołączyć do projektu. Celem warsztatu jest wykonanie przez każdego uczestnika jednego drzeworytu.
    Na zgłoszenia czekamy pod adresem email i po zgłoszeniu dostaniecie więcej informacji: pasjonaciroztocza@gmail.com
    Czym różni się drzeworyt ludowy od profesjonalnego? Ludowa forma oparta jest na maksymalnej prostocie, bez użycia specjalistycznych współczesnych narzędzi, i oparta jest na tradycyjnym użytkowym zastosowaniu, nie jest sztuką dla sztuki. Dlatego właśnie chcemy prace uczestników pokazać też na lokalnych odpustach. Wracamy do tradycji, do sedna ludowego drzeworytu.
    Dofinansowano z budżetu Województwa Podkarpackiego w ramach otwartego konkursu ofert pn. Mecenat kulturalny 2026
  • Obrazki odpustowe jako przekaz niematerialnego dziedzictwa kultury

    Stowarzyszenie Tegit Et Protegit podpisało umowę z Urzędem Marszałkowskim Województwa Podkarpackiego na realizację projektu pod tytułem „Obrazki odpustowe jako przekaz niematerialnego dziedzictwa kultury”, dofinansowanego w ramach konkursu „Dziedzictwo Kulturowe 2026”. Znaleźliśmy się wśród 15 organizacji, które mają za zadanie swoimi realizacjami chronić, ożywiać i popularyzować podkarpackie dziedzictwo kulturowe.
    Projekt jest już w etapie realizacji, za nami działania dotyczące przygotowań organizacyjnych i merytorycznych związanych z przeprowadzeniem warsztatów ludowego drzeworytu. Teraz czas na działanie.
    Dofinansowano z budżetu Województwa Podkarpackiego w ramach konkursu „Dziedzictwo kulturowe 2026”
    *
  • Odznaczenie „Zasłużony dla Kultury Polskiej” dla J. Lewkowicza – stanowisko Stowarzyszenia

    16 października 2025 r. w Sali Koncertowej Polskiego Radia im. Witolda Lutosławskiego odbyła się uroczystość poświęcona ochronie i promocji polskiego dziedzictwa kulturowego – wręczenie decyzji o wpisie na Krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego oraz do Krajowego rejestru dobrych praktyk w ochronie niematerialnego dziedzictwa kulturowego. Wśród wyróżnionych na gali odznakami „Zasłużony dla Kultury Polskiej” odznaczony został Józef Lewkowicz.

    Józef Lewkowicz – artysta ludowy, mistrz drzeworytu płazowskiego i rzeźby bruśnieńskiej. Odtworzył technikę drzeworytniczą, współtworząc Drzeworytnię płazowską. Jego prace znajdują się w muzeach, a działalność trafiła do Krajowego rejestru dobrych praktyk NDK.

    Członkowie Stowarzyszenia są pozytywnie nastawieni do sukcesów wszystkich osób działających z rozwojem drzeworytu w regionie i każdy sukces jest też naszym sukcesem. Gratulujemy odznaczenia panu Lewkowiczowi.

    Ze względu na kontrowersyjny opis związany z tym odznaczeniem i wynikającą z tego dużą ilość zapytań związanych ze słusznością przyznania, Stowarzyszenie Tegit Et Protegit (wszyscy członkowie) oznajmia, że nie było organizacją, która opiniowała to odznaczenie, nie była o nim informowana i nie wnioskowała o nie. Należą się też z naszej strony wyjaśnienia dotyczące opisu i pokazanie perspektywy oficjalnej związanej z działaniami z drzeworytem za którą odpowiada Stowarzyszenie i ma skrzętnie cały proces udokumentowany w każdym możliwym aspekcie. (więcej…)

  • Zapraszamy na wystawę Skoczylas na Roztoczu

    Zapraszamy na wystawę Skoczylas na Roztoczu

    Jak co roku, zapraszamy na Polankę – do dawnego dworu w Starym Bruśnie – gdzie tym razem zobaczymy oryginalne drzeworyty mistrza polskiego drzeworytu, nazywanego także twórcą polskiej szkoły drzeworytu, Władysława Skoczylasa. Poznamy historię mistrza i porozmawiamy o tym, jak drzeworyt ludowy (tak, szczególnie też ten z Płazowa!) wpłynął na dzieje polskiej sztuki.
    Jak zwykle „opowiadaczami” będą Pati i Grzegorz, którzy zaprezentują też swoją kolekcję „Skoczylasów”.

  • Pati Maczyńska jej jubileusz 10-lecia debiutu wydawniczego

    Z dumą i ogromną radością gratulujemy naszej stowarzyszeniowej koleżance Pati Maczyńska jubileuszu 10-lecia debiutu wydawniczego!
    To niesamowite, że dokładnie dekadę temu świat ujrzał „Dziedzictwo Południcy” – a dziś możemy świętować tę rocznicę wraz z wyjątkowym, kolekcjonerskim wydaniem, nad którym autorka włożyła ogrom serca, pracy i pasji🥰
    Jako Stowarzyszenie Tegit Et Protegit jesteśmy zaszczyceni, że możemy być patronem tej wyjątkowej publikacji i towarzyszyć w tej literackiej i artystycznej podróży. Gratulujemy nie tylko wytrwałości i talentu, ale też pięknej idei łączenia słowa pisanego ze sztuką – 22 ręcznie wykonane drzeworyty to prawdziwe dzieło!
    Niech kolejne lata przynoszą jeszcze więcej twórczej satysfakcji, a „Dziedzictwo Południcy” trafia do kolejnych czytelników, inspirując i zachwycając.
    Gratulujemy!🤩